Turecka kaligrafia w Muzeum Podlaskim Piątek, 6 maja 2016 roku

6 maja br. w białostockim Muzeum Podlaskim odbył się wernisaż kaligrafii i iluminacji tureckiej ze zbiorów Albarakatürk, udostępnionej dzięki dr. hab. Öztürkowi Emiroğlu, dyrektorowi Yunus Emre Enstitüsü – Centrum Kultury Tureckiej w Warszawie. Impreza była częścią obchodów jubileuszu 90-lecia Muzułmańskiego Związku Religijnego w RP, nad którym patronat honorowy sprawuje Prezydent RP, Andrzej Duda.

Zaprezentowano 40 wspaniałych przykładów kaligrafii i iluminacji, m.in. powstałych z wykorzystaniem techniki decoupage (naklejanie wzoru z papieru i pokrywaniu go wieloma warstwami lakieru). Są wśród nich tablice zapisane pismem dżeli sulus i dżeli talik, pochodzące z XIX wieku, uznawanego za okres najwspanialszego rozwoju kaligrafii tureckiej. Zostały ozdobione przez Alparslana Babaoğlu, współczesnego mistrza sztuki ebru. Stworzone przez nowe pokolenie kaligrafów prace z ostatnich 25 lat XX wieku zapisane są duktami (dukt – wygląd pisma, jego kształt i układ kresek tworzących znaki, wynikający z szybkości i sposobu pisania): sulus, nesih, muhakkak, rajchani (reyhânî), dżeli talik oraz dżeli sulus z nietypowo rozmieszczonymi literami.

Sztuka iluminacji, która rozwinęła się kilkaset lat temu w Azji Środkowej, charakteryzuje się stylizowanymi wielobarwnymi ornamentami roślinnymi i zwierzęcymi, także uzyskanymi za pomocą złotego atramentu. Przedstawione na wystawie iluminacje otaczające napisy powstały w ostatnich latach wieku XX i na początku wieku XXI. Ważnym dopełnieniem wernisażu był wykład prof. dr Uğura Dermana o powstaniu oraz ewaluowaniu sztuki kaligrafii i iluminacji. Całość świetnie komponowała się z turecką muzyką, która nadawała wystawie orientalną atmosferę. Na gości czekał również tatarsko-turecki poczęstunek, składający się z halwy oraz oryginalnej baklavy, revani, sekerpare.

Wśród obecnych na wernisażu byli m.in. Mufti RP Tomasz Miśkiewicz z Małżonką, Dyrektor Podlaskiego Muzeum Andrzej Lechowski, Halina Szahidewicz, Helena Alijewicz, Maciej Mucha, członkowie Muzułmańskiej Gminy Wyznaniowej oraz mieszkańcy Białegostoku.

Musa Czachorowski